ŞEHRİYAR -1

ŞEHRİYAR -1

  Çağdaş İran şairleri arasında çok değerli bir yere sahip olan Şehriyar'ı İran Edebîyatı'nda neo-klasik dönemin öncülerinden biri olarak adlandırırsak yanlış yapmış sayılmayız. Zira Şehriyar çağdaş şairlerden çok Fars Edebîyatı'nın eski büyüklerine benzemektedir, Bu ifademiz, Şehriyar'ın çağdaş şairlere has özellikleri kendinde barındırmadığı anlamında değildir. Öldükten sonra ya da ölüm eşiğinde veya hayatlarının son günlerinde şöhret ve iftihar doruğuna tırmanan bir çok şiir ve edebîyat üstadının aksine Şehriyar, hayatı boyunca, gençliğinin daha ilk yıllarında şöhretten nasibini almıştı. Dr. Menuçehr Mortazavi'nin ifadesiyle : "Şehriyar'ın adı çağdaş edebîyat kavramıyla at başı gitmektedir; çağdaş Fars şiiri Şehriyar'ın divanı ve eserleriyle sağlam ve kopmaz bir bağa sahip olmuştur. Yaygın kanaatin aksine çağdaş olma kaygısı ve sanat icra etme çabası Şehriyar'ın şöhretini gizleyememiştir. İran Edebîyat Tarihinde Şehriyar'ın adı Azerbaycan'ın övünç kaynağı tanınmış şairleri olan Katran, Şems, Homam ve Saib Tebriz'i gibi şöhretlerin isimleriyle aynı sırada yer almaktadır. Şehriyar'ı Saib'in deyimiyle "renkli düşünce ve şiirleri Tebriz yöresini neşe ve mutluluk baharında cennete bürüyen talihlilerden biri" olarak kabul edebîliriz.

  Buna ek olarak Şehriyar'ın şiirleri hem ilmi ve edebî mahfillerde tartışılıp değerlendirilmekte; aşık gençler heyecan verici şiirlerini çocukluk döneminin anısına terennüm etmekte; perişan gönüllü yaşlılar da onun şiirlerini okuyarak hayal aleminde de olsa gençlik yıllarında sahip oldukları neşe ve coşkuyu yeniden yakalayabilmektedirler. İşte bu yüzden Şehriyar gibi daha hayattayken böylesine bir kabul gören çok az şair vardır. Onun için Şehriyar'ın adı ve şöhretinin çığlığı, yalnızca İran'da değil coğrafi sınırları aşarak artık yırtılmış demir perdelerin ardında, Rudeki ile beraber Ceyhun'un ötesinde yankılanmıştır. Artık çalgıcılar onun şiirlerini besteleyip okumakta; ressamlar onun şiirlerini betimleyen resimler yapmakta ve gönül sahipleri büyük bir şevkle eserleri üzerinde çalışmaya koyulmaktadır. Öyle ki bu manevî etki ve nüfuz Kafkas şairleri (Azerbaycan Cumhuriyeti) arasında "Hasret Edebîyatı" olarak isimlendirilen yeni bir edebî türün ortaya çıkmasına neden oldu.

  Bu başarısının farkında olan şair, bir gazelinde bu hususa şöyle değiniyor:

  Ne tek İran'da ğelğele salmış nefesim

  Bah ki Türkiye'de Kafkas'ta ne goğa iledim

  (Nefesim yalnızca İran'da fırtına koparmadı

  Gör ki Türkiye ve Kafkasya'da ne gürültü kopardım)

Şehriyar'ı diğer çağdaş şairlerden ayİran en önemli özellikleri şöyle sıralayabiliriz:

  Fars Edebîyatı'nın köklü geçmişi ve görkemi, Fars şiirini lafzî ve manevî açıdan doruğa çıkaran büyük ve asil şairlerin varlığı göz önünde bulundurulduğunda Şehriyar, en fasih ve en beliğ sanatsal yapıtlar ortaya koyarak böylesine ünlü sanat pehlivanlarının yanında layık bir mevkie oturabilmiştir. Halbuki Şehriyar'ın henüz ortaya çıkmadan sönüp giden veya ölümleriyle edebî yaşamları da son bulan bir çok çağdaşı vardı.

  * Şehriyar'ın bir diğer özelliği onun Fars şiirine getirdiği yeniliklerdir. Şöyle ki; eskilerin üslubunu özellikle gazel kalıbında devam ettirmesine ek olarak, Fransız edebîyatı, Osmanlı Türkiye'si ve Kafkas şair ve yazarlarına aşinalığı, 19. asır romantik edebîyatıyla iç içe olmasını beraberinde getirmişti. Bu husus Şehriyar'ın şiirlerinde açıkça göze çarpmakta ve "Şehriyar Ekolü" olarak adlandırılmaktadır.

  * Şehriyar'ın dünyaca tanınmasını sağlayan bir başka özelliği onun Azeri Türkçe'siyle yazdığı şiirleridir. Şehriyar'ın bu dilin parlak şairleri içinde parlayan bir yıldız olduğu rahatlıkla söylenebilir. Zira a, çağdaş Azeri Türkçe'sinin şaheseri olan ""Haydar Baba"ya Selam" isimli manzumeyi kaleme alarak Doğu Edebîyatı'nın bu bölümünde kendisini ebedileştirebilmiştir.


Şehriyar

Çağdaş İran Şiiri

 

منبع: تبیان

پربازدیدترین

Image

The New Republic

The New Republic is a liberal American magazine of commentary ... ویکی پدیا
Image

با 10 میلیاردر برتر فناوری آشنا شوید

بخشی از فهرست ثروتمندترین افراد جهان مربوط به کارآفرینان ب ... باشگاه خبرنگاران

جدیدترین ها

جدیدترین ها در این موضوع

Image

جلسه ویژه بورس با مدیران پالایشگاهی برای بازگشت به تالار

ایلنا: مدیران سازمان بورس برای بازگشایی نماد پالایشگاه ها در ب ... ایلنا
Image

پس از یک ربع قرن بودن

علی‌اکبر قاضی‌زاده:پس از کوشش‌هایی که در دهه‌۶۰ برای تغییر شکل ... همشهری آنلاین
Image

شروع بارسا و رئال با لوانته و بتیس

در مهمترین بازی های این هفته بارسلونا میزبان لوانته است و رئال ... ایلنا

پربازدیدها در این موضوع

Image

The New Republic

The New Republic is a liberal American magazine of commentary ... ویکی پدیا
Image

برای خانه‌دار شدن چقدر باید هزینه کرد؟+جدول قیمت

با توجه به لزوم تشکیل خانواده توسط جوانان، یکی از ملزومات و مه ... خبرگزاری میزان
Image

کشیک نوروزی 4 شعبه شورای حل اختلاف استان تهران

کشیک نوروزی در 4 شعبه شورای حل اختلاف استان تهران پاسخگوی مطا ... خبرگزاری میزان
Image

دیزاین اتاق پذیرایی و نشیمن منزل

گالری عکس نمونه های جدید از دیزاین داخلی اتاق پذیرایی و نشیمن ... آکاایران
Image

چراغ سبز ارشاد به ویدئو

ارائه طرح استفاده قانونی از ویدئو به شورای‌عالی انقلاب فرهنگی ... همشهری آنلاین

سایر مطالب

بالا
Powered by TayaCMS